PE 100 boru, su şebekelerinde zemin hareketlerine karşı avantajlıdır; çünkü esnektir, kaynaklı bağlantılarla kesintisiz bir hat oluşturur ve zemin çöktüğünde ya da kaydığında zeminle birlikte şekil değiştirebilir. Segmentli borularda deprem hasarı sık olarak bağlantı noktalarında görülür; kaynaklı HDPE hatta bu bağlantı noktaları azalır.
Bu yazı, Düzgünler Plastik'in HDPE PE100 boruları üzerinden bu avantajların nedenlerini ve sınırlarını anlatır. Amaç, mühendislere ve satın alma yöneticilerine doğru borunun nasıl seçileceğini göstermektir.
Zemin çöktüğünde, kaydığında veya deprem sırasında yer değiştirdiğinde boru çekilir, bükülür ve bağlantılarından ayrılmaya zorlanır. Rijit ve segmentli bir hatta bu yük çoğunlukla bağlantı noktalarında toplanır. Esnek ve sürekli bir boru ise bu deformasyona uyum sağlayabilir. Zemin hareketi yalnızca depremle sınırlı değildir; yavaş ve düzensiz çökmeler de hattı zamanla zorlar.
Yüksek esneklik: PE100 malzemesinin çekme akma birim şekil değiştirmesi %8 ve üzerindedir; bu değer metal malzemelerinkinden çok daha büyüktür.
Kesintisiz hat: Elektrofüzyon veya alın kaynağıyla birleşen boru ve fitingler, tek parça gibi davranan bir sistem oluşturur.
Süneklik: Plastik Boru Enstitüsü (PPI) uzmanlarına göre HDPE, zeminin uyguladığı deformasyona direnmek yerine zeminle birlikte hareket edebilir.
Korozyon direnci: Metal borular gibi paslanmaz; PPI de HDPE'yi korozyona dayanıklı olarak tanımlar.
Sahada soğuk bükme için PPI el kitabına dayanan kılavuza göre asgari bükülme yarıçapı, SDR 11'de dış çapın 25 katı, SDR 17'de 27 katıdır. Örneğin 110 mm SDR 11 boru için bu yaklaşık 2,75 metre eder.
Büküm noktasında fiting veya mekanik bağlantı varsa yarıçap dış çapın 100 katına çıkar. Kesin değerler için üreticinin önerisini esas alın.
|
Kriter |
Kaynaklı PE 100 boru |
Geçme muflu segmentli boru |
|---|---|---|
|
Bağlantı |
Kaynakla kesintisiz hat |
Her boy sonunda muflu bağlantı |
|
Zemin hareketinde |
Hat boyunca esneyebilir |
Yük bağlantılarda toplanabilir |
|
Artı |
Sızdırmaz kaynaklı hat, korozyon direnci |
Geçme bağlantı hızlı takılır |
|
Eksi |
Kaynak ekipmanı ve eğitimli ekip gerekir |
Deprem hasarı sık olarak bağlantılarda görülür |
Japonya, 1995 Hyogoken-Nanbu depremi: Gaz ve su servis PE borularında hasar bildirilmemiştir; bunun ardından PE, su dağıtımında da kullanılmaya başlanmıştır.
Yeni Zelanda, Canterbury 2010–2011: İlk depremden sonra döşenen yaklaşık 32 km HDPE su borusu, sonraki depremlerde hasar görmemiştir.
Bunlar tasarım garantisi değildir. PPI uzmanları da beklenen zemin hareketine göre duvar kalınlığının hesaplanmasını önerir; her proje mühendislik değerlendirmesi ister.
Zemin ve deprem riskini belirleyin: Çökme, kayma veya deprem ihtimali varsa esnek ve sürekli hat öne çıkar.
Basınç sınıfını ve SDR'ı seçin: Duvar kalınlığı hem işletme basıncını hem de zemin hareketi hesabını etkiler.
Bağlantı yöntemini netleştirin: Mümkün olduğunca kaynaklı bağlantı kullanın; fitingli bükümlerde yarıçapı büyütün.
Döşeme planını mühendislikle doğrulayın: Bükülme yarıçapı ve yatak malzemesi projeye göre kontrol edilmelidir.
TS EN 12201-2 standardına ve ISO 9001:2015 kalite yönetim sistemine uygun üretim
Temiz su, içme suyu ve tarımsal sulama hatlarında kullanım
Rulo ve düz boru seçenekleri
Düşük sürtünme katsayısı sayesinde enerji tasarrufu (firmanın beyanı)
Düzgünler Plastik 1975'te Ekrem Düzgün liderliğinde tarım makineleri üretimiyle kuruldu ve bugün Ziya Düzgün ile Kemal Düzgün tarafından yönetiliyor. Firma, Türkiye'de ilk kez dalgıç pompa plastik kolon borusu üretimini gerçekleştirdiğini belirtiyor. Hattaki makineleri kendi Ar-Ge birimi tasarlıyor.
Projenize uygun PE 100 boru çapını ve basınç sınıfını seçmek için HDPE PE100 Boruları sayfamızı inceleyin veya mühendislik ekibimize ulaşın.
PE 100 esnek ve sünek olduğu için kırılmadan şekil değiştirebilir. Yine de aşırı çökmelerde hasar tamamen dışlanamaz; sınırlar proje tasarımına bağlıdır.
Zemin hareketi beklenen hatlarda kaynaklı bağlantı, hattı kesintisiz kıldığı için tercih edilir. Mekanik bağlantı ve fitingler boruya göre rijittir; bükümlerde daha büyük yarıçap gerektirir.
Japonya ve Yeni Zelanda deneyimleri olumludur. Ancak bu bir garanti değildir; duvar kalınlığı ve döşeme koşulları mühendislik hesabına göre belirlenmelidir.
Düzgünler Plastik PE 100 boruları rulo ve düz boy seçenekleriyle sunuyor. Rulo boru uzun hatlarda ek noktası sayısını azaltabilir; büyük çaplarda düz boy tercih edilir.
Firma, HDPE PE100 borularının TS EN 12201-2 standardına ve ISO 9001:2015 kalite yönetim sistemine uygun üretildiğini belirtiyor.
Esnek boru bükülerek zemin hareketine uyum sağlar; rijit boru şekil değiştirmeye direnir ve yük bağlantılarda toplanabilir.
SDR 11'de dış çapın yaklaşık 25 katı yarıçapa kadar soğuk bükülebilir; SDR 17'de bu 27 kattır.
Hayır. HDPE metal değildir ve korozyona dayanıklıdır.
Bu içerik, Düzgünler Plastik teknik ekibi tarafından firmanın HDPE PE100 ürün bilgileri esas alınarak hazırlanmıştır.
Kaynaklar: PPI: sismik bölgelerde HDPE su hatları · Kubota ChemiX: PE boru hattı depreme karşı performans (PPCA 2018) · DuraLine: asgari bükülme yarıçapı · Chevron Phillips: PE borular ve sismik koruma
Ürünler ve Üretim süreçlerimiz ile ilgili daha fazla bilgi için iletişime geçiniz
Daha Fazla İçerik için Lütfen Blog Sayfamızı Ziyaret Ediniz.